Hornhuizen

Aan de man die zijn gras maait vragen we hoe het gaat. Hij leunt over zijn muurtje.”Je moet met je tijd mee,” zegt hij. Nee, vroeger was het echt niet beter. Hij kan het weten, hij is al 87 jaar. We komen net terug van een rondwandeling bij Hornhuizen, Groningen, een onderdeel van het Ziltepad. Kleine Huisjes zijn we gepasseerd, daarna het lint van Molenrij, Kloosterburen en Kruisweg. Net na de Pasen, zonovergoten, overal tractors op het land. Vrachtwagens vol drijfmest denderen af en aan. Onderweg praten we over aardappels, we proberen niet te oordelen. Op sommige akkers komen tulpen naar boven, op andere zien we klaver, weer andere zijn vers omgeploegd, enkele gloeien nog oranje van de glyfosaat. Door geultjes is de bovenlaag van de witte klei naar de sloten uitgespoeld – het moet hier flink hebben geregend. Bij de meeste boerderijen staan spiksplinternieuwe loodsen. Daarin worden de pootaardappelen bewaard. Het gaat de boeren hier ogenschijnlijk goed. De leegstaande boerderijen tellen we niet mee. Ik informeer naar het water. Hoeveel IJsselmeerwater wordt hier ingelaten om verzilting tegen te gaan? Immers, de zeespiegel stijgt. Hoeveel bestrijdingsmiddelen worden hier gespoten? En hoe staat het met de bodemvruchtbaarheid?

Ik lees het trendrapport 2050 Toekomst van de fysieke leefomgeving in de provincie Groningen (2021), opgesteld door Future Motions. Klimaatverandering versnelt, waterschaarste begint ernstige vormen aan te nemen, uitputting van grondwater leidt tot verzilting, de urgentie om verstandig met water om te gaan wordt groot, biodiversiteitsverlies gaat ook steeds sneller, de kans op smog neemt toe, er is een groei van infectieziekten en allergische reacties, het aantal invasieve exoten neemt toe, overstromingsrisico’s worden belangrijk, de bodems moeten langer water vasthouden, de bodemvruchtbaarheid holt achteruit, bodemverontreiniging en waterkwaliteit zijn ronduit zorgelijk, verspreiding van gevaarlijke stoffen is riskant, toezicht en handhaving zijn ontoereikend, de mestfraude is omvangrijk, de drinkwatervoorziening is in gevaar, de uitstoot van fijnstof op Het Hogeland is relatief hoog, het gaat slecht met de stiltegebieden, het gaat slecht met de weide- en akkervogels in Groningen. Was het vroeger echt niet beter?