Onze uitvalsbasis de laatste vier dagen is Songyang, de stad in het zuidoosten van Zhejiang, China. Vergelijk Songyang met een middelgrote stad als Leeuwarden. Overal platteland, maar voor de stedeling is er ook iets te beleven. De stad heeft een fraai historisch centrum, met nauwe straatjes en een erg leuke winkelstraat in het midden. Aan de overkant van de rivier wordt de laatste hand gelegt aan een nieuw winkelcentrum. Dat lijkt nog het meeste op een bergdorp uit de Alpen. Overal wordt opzichtige kunst geplaatst om de aandacht van het toekomstige publiek te trekken. Dat is in de oude winkelstraat aan onze kant van de rivier niet nodig. Die is van nature afwisselend, vrolijk, en hoogst aantrekkelijk. We eten er elke avond, bezoeken er een theehuis in een voormalige apotheek, luisteren naar een openluchtconcert voor het hotel in een antieke ancestral hall. Een van de deelnemers schrijft zelfs een lofzang op de winkelstraat. De smalle straat is ook goed onderhouden. Overdag mag je er niet brommer rijden, ‘s avonds wel. Er moet zeker een winkelstraatmanager zijn die deze unieke mix van functies voor het publiek arrangeert.
Verderop liggen de Confucius tempel en de Chenghuang tempel, tegenwoordig onderdeel van Songyang Culture Neigborhood. Pritzker-Prize winnaar Liu Jiakun heeft van het tempelcomplex iets erg moois gemaakt. Zijn toevoegingen zijn hoogst subtiel, met een paviljoen dat nog het meeste lijkt op het Barcelona Paviljoen van Mies van der Rohe. We gebruiken de gelegenheid om er de summer school te evalueren. Wat hebben we geleerd? Hoe kun je dorpen revitaliseren, en in een hoog tempo ook jazeker. Wandelpaden waren problematischer. We zagen vooral moderne infrastructuur: ontsluiting per hogesnelheidstrein, autosnelwegen, bergwegen, pendelbussen. Kennelijk is dat een voorwaarde voor economische ontwikkeling. Maar is het ook een voorwaarde voor revitalisering? Ruraal toerisme lijkt al die infra zeker aan te trekken, maar ook bedrijvigheid, elektriciteitscentrales, stuwmeren en wat al niet. Liever niet dus. Ook opvallende architectonische interventies kunnen worden gemist, zijn duur en misschien helemaal niet nodig. Veel belangrijker is samenwerken met de mensen, met wat er al is. Vertraging hebben we als prettig ervaren, het wandelen, de inspanning, het buiten zijn, de toevallige ontmoetingen, de mensen, de materialen, de natuur, de bezinning, de eenvoud, de rust. Een reis was het. Een reis terug. Terug naar de eenvoud. De summer school als een leerzame reis.
Geef een reactie